Zaćmienie

Zaćmienie zachodzi wtedy, gdy Słońce, Ziemia i Księżyc ustawiają się na tyle blisko jednej linii, że jedno ciało zasłania światło. Podczas zaćmienia Słońca Księżyc przechodzi przed tarczą Słońca i zakrywa jej część albo całość, co jest możliwe tylko przy nowiu. Podczas zaćmienia Księżyca Księżyc w pełni przechodzi przez cień Ziemi. Zaćmienia Słońca bywają całkowite, obrączkowe lub częściowe, a zaćmienia Księżyca całkowite, częściowe albo półcieniowe. To ostatnie daje tylko lekkie przyciemnienie, które łatwo przeoczyć.

Większość nowiów i pełni mija bez zaćmienia, bo orbita Księżyca jest nachylona do ekliptyki. Zaćmienie wymaga, by lunacja wypadła blisko węzła księżycowego, czyli punktu, w którym droga Księżyca przecina drogę Słońca. Takie ustawienie powtarza się w sezonach zaćmień mniej więcej co pół roku, a każdy rok kalendarzowy przynosi od czterech do siedmiu zaćmień.

Kalendarze astrologiczne nie zawierają zaćmień, bo to, czy zaćmienie będzie widoczne, zależy od miejsca obserwacji. Narzędzie do zaćmień przeszukuje najbliższe pięć lat dla wybranej miejscowości. Przy zaćmieniach Słońca podaje lokalne czasy kontaktów i to, jaka część tarczy zostanie zakryta, a przy zaćmieniach Księżyca pokazuje, czy Księżyc będzie nad twoim horyzontem. Nigdy nie patrz na Słońce bez odpowiedniego, atestowanego filtra.

Nowie i pełnie, od których zaczyna się każde zaćmienie, opisuje hasło faza Księżyca oraz poradnik o kalendarzu księżycowym.

W kosmogramie

Zaćmienie Słońca to nów, czyli koniunkcja Słońca i Księżyca, który wypada kilka stopni od węzła. Zaćmienie Księżyca to pełnia, czyli opozycja, blisko osi węzłów. Astrolodzy często zapisują stopień zaćmienia i sprawdzają, czy leży blisko planety lub osi w kosmogramie urodzeniowym. To zwyczaj interpretacyjny. Widoczność zaćmienia jest natomiast czystą geometrią: zaćmienie Księżyca widać wszędzie tam, gdzie Księżyc jest nad horyzontem, a zaćmienie Słońca tylko na ograniczonym obszarze Ziemi.